Wanmolen

Vandaag zijn we in het bezit gekomen van een echte wanmolen. Een ‘Brinkmann & Niemeyer’ nog wel. Het is een klein exemplaar waar moeilijk aan te komen is. Het is wel een opknappertje maar na een eerste inspectie is het goed te doen om hem straks in te zetten bij het wannen van ons graan.

Het ding is compleet en hij werkt nog. Maar daarmee is niet alles gezegd. Door de tand des tijds heeft hij wat mankementen opgelopen. Zo zijn er plankjes losgeraakt doordat de spijkers, waarmee het hele geval in elkaar is getimmerd, zijn verpulverd. Ook het mechaniek heeft aandacht nodig. De glijlagers zijn totaal versleten en zullen door nieuwe exemplaren vervangen moeten worden. Er zaten resten van metalen glijlagers in die we gaan vervangen door bronzen exemplaren.

Na een kleine poetsbeurt zie je dat alle mechanica rood gekleurd is. Alle bouten gingen gemakkelijk los. Op één na. En dat is precies de bout van de moeilijk toegankelijke ventilatoras.

Hier zie je de uitgenomen kafschudder (zonder zeven). Ook dit ding heeft hier en daar losse plankjes die heel voorzichtig helemaal los gehaald moeten worden om ze weer opnieuw, op de originele wijze, vast te spijkeren.

Maar er zijn ook delen totaal verrot, zoals het dwarsbalkje van de voorpoten. Die moet, in zijn geheel, vervangen worden. Hoe we dat gaan doen moeten we nog bedenken.

Een leuke bijvondst is dit. Een korenmaat van 1/2 Hectoliter. Volgens de deskundigen kwam zo’n ding in gebruik rond 1830 en werd er nog tot 1930 mee gewerkt. Dit is een geklonken exemplaar met ijkstempels en een nummer (308).

Hierboven zie je een exemplaar uit het Rotterdams museum. De geschatte datering is 1850 – 1930.

Van buiten zwart, van binnen oranje geverfd. Drie horizontale banden rondom, aan de middelste twee vastgeklonken handvatten.

opschrift/merk “1/2 / hektoliter. / Z” (op geelkoperen, ovaal plaatje)
datering 18501930
materiaal ijzer
afmetingen (cm) hg 42,8 / br 61,0 / dm 42,0
trefwoorden korenmaat? maat, meetinstrument, uitrusting
associatie graan, graanhandelaar, kolenhandelaar, Rotterdam, distilleerderij, jenever, haven, meten, pakhuis
inventarisnr. Museum Rotterdam 40817

Graan update 14

Vandaag stonden we voor een lastige beslissing. Het graan is nog niet helemaal oogstrijp maar de graankorrels laten wel los en de vogeltjes weten er wel raad mee. We besluiten een klein deel af te maaien met de zicht en welhaak. De rest houden we vanaf nu in de gaten. Zodra de laatste groene aren geel zijn gaat de zicht erin.

Om te weten wanneer dit gaat gebeuren moet je deze site in de gaten houden. Zodra het zover is melden we dat.

Aardappeloogst 2012

Door het natte, en koele, weer van de afgelopen tijd staan veel planten in het vocht. Zo ook de aardappelen. Bij enkele medetuinders zag ik dat hun aardappelen zelfs aan het rotten waren geslagen omdat ze gewoon in het water stonden. Bij mij valt dat gelukkig mee. Maar ik besluit wel om alle aardappelen te rooien voor er rot toe gaat slaan. Het is 30 graden en klam. Bij elke beweging gutst het water van m’n kop. Maar ze gaan er allemaal uit vóór er nog meer regen gaat vallen. Want dat is voor vanavond voorspeld. Veel regen.

Ik laat ze op het land drogen en sorteer er later de beste aardappelen tussenuit om ze niet in te kuilen maar op te kuilen. Over dat ‘opkuilen’ verschijnt nog een volgende film.

Boeren wijsheid

Onderweg, tussen Zevenbergen en Prinsenbeek, zag ik een mooi graanveld met een belangrijke mededeling. Het graan staat er iets geler bij als het onze en op zo’n hoeveelheid heb je weinig last van de vogeltjes. De boer houdt nu elke dag zijn graanveld in de gaten en gaat over enkele dagen alles afmaaien. Omdat hij het graan meteen, door een loonbedrijf, laat verwerken wacht hij tot het moment dat de graankorrels loskomen. Hij gaf ons het advies om vroeg af te gaan maaien en de schoven zeker een week op het veld te laten drogen voordat we het gaan dorsen.

En die belangrijke mededeling, op dat bord, kun je maar beter serieus nemen. Probeer je maar eens een supermarkt voor te stellen met lege schappen. Het enige wat je dan nog kunt kopen is waspoeder en meer van dat soort spul. Alles wat van het land af komt is door de handen van de boer gegaan. Al verder fietsende dacht ik hier wat dieper over na. Wie is er nu belangrijker voor ons. Een politicus of een boer?

Graan update (13)

We hebben graan, nog wel, en het wordt al aardig geel maar als we nog langer wachten met afmaaien zijn de vogeltjes ons voor. Een hele club mussen steeg op uit ons graanveld toen ik er langs kwam lopen. Ze keken, vanuit de appelboom van Evert, toe hoe ik constateerde dat de aren aardig leeg beginnen te raken. Je ziet wel aren maar er zit geen graan meer in. Dat is er door de mussen uitgepikt.

Komend weekeind gaat het regenen en onweren en daarom zou ik het afmaaien van ons graan uit willen stellen tot een periode van langere droogte maar met het oog op de mussen lijkt het me wijzer om a.s. Zaterdag toch te gaan maaien. De schoven kunnen we dan overspannen met een vogelnet om nog iets over te kunnen houden.

Wordt vervolgd.

Graan update (12)

Het eerste graan dat we konden oogsten zie je hier. Voor een proef hebben we twee korenaren geoogst en één daarvan hebben we ontdaan van het kaf. Wat over blijft zijn prachtig volgroeide graankorrels. Er zitten ook heel kleine korreltjes tussen maar over het algemeen kun je zeggen dat we ons graan kunnen gaan oogsten. Althans het graan dat van het volgroeide deel van de tuin van Fred af komt. Het andere deel moet nog even doorgroeien. Waarschijnlijk zullen we Zaterdag 28 Juli het eerste graan af gaan maaien.

Graan update (11)

Moeilijk te zien maar ons graan wordt steeds geler. Komende week komt de zon erbij en dan zal het snel gaan. Mogelijk moeten we eind van deze week al gaan oogsten.

Anders zijn zij (helemaal rechts bovenin op de paal) ons voor.

Vakantie op de volkstuin 2

De enige die ik op de tuin tegen kom is Tika. Tussen de buien door wagen we het erop om even naar de tuin te gaan maar veel kun je er niet doen. Ons graan wordt al een beetje geel maar alles snakt naar een beetje zon.

Voor dit beest is het feest. Hij kan nu zomaar naar de overkant zwemmen. Het enige wat ik op de tuin kan doen is wat werken in de kas. Daar is het heerlijk. De regen tikt op het glazen dak boven me en ik kan naar hartelust de tomatenplanten gaan dieven en wat onkruid weghalen. Alles groeit daar prima. Verder valt er weinig te doen.

Behalve dan wat augurken te oogsten.

Vakantie op de volkstuin

Vanmorgen stond er in de krant (BN/De Stem) iets te lezen over volkstuinders. Die gaan niet op vakantie want ‘als je na drie weken terug komt kun je je fiets tegen het onkruid parkeren’. Een leuk artikel met een heel herkenbare inhoud. Wist je, overigens, dat we in Nederland 240.000 volkstuinen hebben?

Graan update 10

Ook het traag groeiende graan begint nu te schieten. De korenaar komt uit de steel, zoals goed te zien is op de foto hierboven. Als de aar er uit gekomen is gaat deze boven de steel uit groeien.

Het is misschien wat moeilijk te zien, op deze foto, maar overal zien we nu aren uit de stelen komen. Eind Juli zou dit graan oogstrijp moeten zijn, want het is zomer tarwe. Maar we hebben een vaag vermoeden dat het wel eens herfsttarwe kan worden.

We hebben ook een nieuw probleem ontdekt. Volgens Tika zaten er wel erg veel vogeltjes in ons graan, de laatste tijd. We weten nu waarom. Ze zijn dol op ons graan en pikken de aren kaal. We moeten maar een vacature uitschrijven voor een vogelverschrikker M/V.